Workshop Waardecreatie: Ga niet voor winst, maar voor waarde!

  • 11 december 2012
  • -Reacties

Hoe haal je meer uit je creatieve onderneming? Of beter: Hoe kun je uiteindelijk het meest verdienen met je bedrijf? Corporate finance specialist Micha Zwaaf is duidelijk: zet niet de winst voorop, maar ga voor waardecreatie op de lange termijn. Hoe meer waarde een bedrijf heeft, hoe hoger de prijs wordt en hoe makkelijker het is om financiers te vinden voor nieuwe plannen. Hoe waardecreatie in z’n werk gaat, legde Zwaaf uit tijdens de workshop die iMMovator op 21 november 2012 in samenwerking met Syntens innovatiecentrum organiseerde.

Dat winst geen voorwaarde is voor succes is de afgelopen jaren al talloze malen bewezen. Zwaaf. “Neem Instagram, de populaire fotoapp maakte verlies maar werd toch voor 1 miljard euro door Facebook gekocht.” Ook voor Facebook zelf stonden investeerders dit voorjaar in de rij: het bedrijf kreeg een waardering die niet in verhouding stond tot winst. “Het draaide bij de investeerders niet om winst, maar om waarde”, stelt Zwaaf. “Welke waarde zagen zij in het bedrijf en welke prijs waren ze daarvoor bereid te betalen? Waarde is wat iets voor een ander betekent. De prijs is het bedrag waarvoor de transactie tot stand komt.”

Zwaaf stelt dat je de waarde van een bedrijf daarom niet – alleen – in de boekhouding kan vinden in de vorm van assets, winst en omzet. Belangrijker voor waardebepaling is de intrinsieke waarde, de waarde die door en binnen de onderneming zelf is gevormd, zoals de merknaam, de kwaliteit van de mensen en het intellectueel eigendom van creatieve producten. Maar ook: hoe trouw zijn klanten? Hoe is het verloop van je medewerkers en op welke locatie zit je?

Zo bepaal je de waarde

Voor het bepalen van de waarde van een onderneming, is er een redelijk eenvoudig rekenmodel dat een goede indicatie geeft. Zwaaf: “Uitgangspunt bij waardebepaling is de winst van een onderneming, de kwantitatieve waarde. Deze vermenigvuldigen we met de P/E-multiple. Voorbeeld: bedrijf A heeft een winst van 10.000 euro en een P/E-multiple van 5. Dat maakt dat de waarde 5 x 10.000 euro = 50.000 euro. Een bedrijf dat een goed netwerk heeft, goede service biedt, mooie octrooien in bezit heeft en een sterke brandnaam heeft, zal een hogere P/E multiple hebben dan een bedrijf dat als middelmatig bekend staat. Hoe hoger de intrinsieke waarde, hoe hoger de P/E multiple en hoe hoger de prijs.”

Winst vs waarde

De waarde van een onderneming kan volgens dit model dus op twee manieren worden verhoogd: door meer winst te maken of door te concentreren op waardecreatie. Zwaaf: “De meeste ondernemers concentreren zich op winst, maar – zeker creatieve ondernemingen – zouden zich bezig moeten houden met waardevermeerdering. Geld verdienen staat op twee. Je moet als ondernemer mooie dingen maken. Je moet eerst de waarde gaan maken, waardoor je onderneming meer waarde krijgt en de prijs uiteindelijk hoger zal zijn.”
Dat maakt je bedrijf ook investeerbaar. “Want alleen als je waarde creëert, ben je interessant voor investeerders.” Zwaaf noemt als voorbeeld Facebook. Toen Facebook in het eerste jaar razend populair werd onder Harvard-studenten en oprichter Mark Zuckerberg een nieuwe server nodig had, was het vinden van een investeerder geen enkel probleem. “Zuckerberg had een goed verhaal.”

Waardecreatie

Hoe creëer je meer waarde? Zwaaf noemt als eerste een goede positionering en een sterke merknaam met een duidelijke identiteit en mission statement. “Instagram is een goed voorbeeld van slimme positionering. Via Instagram kunnen gebruikers foto’s maken, publiceren en met elkaar delen. Door zich als fotoservice te positioneren en zich niet in de markt van Twitter of Facebook te begeven als berichtenservice of social network, was Instagram voor beide bedrijven een interessante partner, wat uiteindelijk de prijs opdreef.”

Van hoe een sterke merknaam kan zorgen voor waardevermeerdering zijn vele voorbeelden. Een van de meest aansprekende is Apple. Zwaaf: “Apple zet als bedrijf iets neer wat meer is dan de producten alleen, waardoor ze een hogere prijs voor hun producten kunnen rekenen en het bedrijf miljarden waard is.” Belangrijk daarbij is een duidelijke mission statement, waardoor je op logische wijze meer diensten onder dezelfde naam kunt aanbieden en zo meer waarde creëert. “Als je je bedrijf goed neerzet, kun je steeds nieuwe dingen bedenken.”

Een voorbeeld is Lucas Films die onlangs door Disney is gekocht. De productiemaatschappij is bekend van de Star Wars-films. In de loop der jaren is het bedrijf zich naast film ook onder meer gaan bezighouden met merchandising (Lucas Licensing), gaming (LucasArts), visual effects technologie (Industrial Light and Magic), en animaties (Lucasfilm Animation). Disney betaalde de hoge prijs onder meer voor de bewezen creativiteit van het bedrijf en gaat bovendien nieuwe Star Warsfilms maken, (bijna) gegarandeerde kaskrakers.

Praktische tips

Tot slot geeft Zwaaf vijf praktische tips voor waardecreatie:

1. Consistentie. Zorg ervoor dat je bedrijf consistent is, dat het aan alle kanten klopt. Zorg voor een duidelijke identiteit met een duidelijke visie, missie en kernwaarden. Zorg voor een consistente uitvoering, zowel operationeel, commercieel als financieel. En ga voor resultaat: omzet, winst, tevreden klanten.

2. Maak een gedegen businessmodel, waarin tot uiting komt waarmee je je geld verdient (verdienpotentie), hoe je dat doet (verdienmodel), hoe de geldstromen lopen (businessmodel) en hoe je je zaken financiert. Een voorbeeld is de verhuur van kantoorruimtes. Verhuur je per maand of per jaar, verhuur je per verdieping of maak je flexibele werkplekken die per m2 te huur zijn. Financier je het pand door deze te kopen of huur je zelf ook. Elke keuze hierin kan de waarde van het businessmodel vergroten.

3. Perfect execution of a second-rate strategy is better than second-rate execution of a perfect strategy. Zorg ervoor dat je alles wat je doet, zo goed mogelijk doet.

4. Let op het rendement van je beslissingen. Hoe beter je met tijd, geld, personeel en klanten omgaat, hoe meer waarde je creëert. Als je teveel middelen nodig hebt om een bepaald resultaat te halen, dan creëert dat minder waarde. Als voorbeeld noemt Zwaaf het inhuren van medewerkers voor een gamingbedrijf dat dringend op zoek is naar een schoonmaker en een programmeur. Het vinden van een schoonmaker zou vele malen minder tijd mogen kosten dan het vinden van een programmeur, omdat de eerste minder cruciaal is voor de kwaliteit van het bedrijf en makkelijker vervangbaar is.

5. Tot slot misschien wel de belangrijkste: Creëer een brand, een van de grootste waardevermeerderaars die er is, en formuleer een mission statement. wat wil je in de wereld teweeg brengen. Want, zoals de kat in Alice in Wonderland zo treffend zegt: “If you don’t know where you’re going, every road will take you nowhere.”

Meer weten over waardecreatie? In zijn boek Wat schuift het? gaat Micha Zwaaf niet alleen dieper in op waarde en waardecreatie, maar behandelt hij ook onderwerpen als investeerbaarheid,  business modellen, financiering en verkoop. Het boek is verkrijgbaar in de boekwinkel.
Bij Syntens Innovatiecentrum geeft Zwaaf ook de workshop Investeerder aan Boord (in de reeks Masterclass Financiering) die nauw aansluit op Waardecreatie. Raadpleeg de agenda op de site van Syntens Innovatiecentrum voor de workshopdata.